Kullanıcılar, dijital sertifikalarına Android telefonlarındaki Google Pay uygulamasından diğer kartlarına ve geçiş kartlarına eriştikleri yerden erişebilir. Bir kullanıcı, aşı sertifikalarının dijital sürümünü Android cihazına kaydettikten sonra, cihazının ana ekranına bir kısayol ekleyebilecek ve buradan da kolayca erişebilecek.

Bu özellik, özünde gizlilik ve güvenlik olacak şekilde tasarlanmıştır. Kullanıcılar aşağıdaki avantajları deneyimleyebilecekler:

Bilgilerin saklanması: Kullanıcının COVID-19 aşı sertifikası, Google Pay uygulamasında saklanır.

Bilgi paylaşımı: Kullanıcılar aşı detaylarını başkalarına göstermeyi seçebilirler. Kullanıcının HealthCerts’indeki bilgiler Google tarafından çeşitli hizmetleri veya üçüncü kişilerle paylaşılmaz ve reklam hedeflemesi için kullanılmaz.

Bilgi güvenliğini sağlama: HealthCerts’i bir Android cihazda depolamak için bir kilit ekranı gereklidir. Bu, ek güvenlik ve kullanıcının kişisel bilgilerini korumak içindir.

Daha fazla kolaylık sağlamak için, sertifikalar bir kullanıcının telefonuna kaydedildikten sonra, kullanıcı çevrimdışıyken bile aşı bilgilerine erişebilir, bu da mobil ve/veya wifi bağlantısına ihtiyaç duymadıkları anlamına gelir.

Google Pay Mühendislik Direktörü Patrick Teo; “Uluslararası seyahatlerin açılmasıyla birlikte, Google Pay’de güvenli bir şekilde tutulan ve Google Pay’in kabul edildiği 40 ülkeden herhangi birinde erişilebilen HealthCerts ile yurt dışına seyahat eden Singapurlulara yardımcı olmaya devam edebileceğimize inanıyoruz” dedi.

GovTech Devlet Dijital Hizmetleri, Agile Danışmanlık ve Mühendislik Direktörü Steven Koh; “GovTech, gezginlere Android cihazları aracılığıyla HealthCerts’e (dijital COVID-19 aşı sertifikalarına) erişmeleri için başka bir uygun seçenek sunmak üzere Google Pay ile ortak olmaktan memnuniyet duyuyor. Singapur’dan giden yolcuların temel dijital seyahat belgelerini rahatça almaları için güvenli ve kolay erişim sağlamak üzere yeni platformlar keşfetmeye devam edeceğiz” dedi.

Google Pay’de HealthCerts’ten COVID aşısı ayrıntılarınızı görüntülemek veya kaydetmek için, COVID-19 aşı sertifikalarınızı almak için Singapur Hükümetinin Notαrise web sitesinde Singpass’ınızla oturum açmanız yeterlidir.

Uber’in yeni CEO’su Khosrowshahi, öfkeli sürücüler ve dikkatli düzenleyicilerden sıkıntılı bir kurumsal kültüre ve gereğinden büyük bir oy gücüne sahip bir kurucuya, yapacak çok işi bulunuyor. Bunlara bir de Singapur pazarı için verilecek mücadeleyi ekleyebiliriz.

Rakip ise Grab ismini taşıyan ve Singapur, Endonezya, Malezya, Vietnam, Tayland ve Filipinler’de bir numaralı alternatif olduğunu ileri süren bölgesel bir şirket. 3 Eylül Pazar günü Grab, Singapur’un en büyük taksi şirketi olan ComfortDelGro Corp. bünyesinde çalışan sürücülere ulaşarak şirket değiştirmeleri halinde kiralık araçlarda neredeyse %50’ye varan indirim teklifinde bulundu. Geçtiğimiz Salı günü, ComfortDelGro’nun hisseleleri üst üste iki gün değer kaybetmiş ise de, Grab’in asıl hedefinin kim olduğu açık: Bu finansal atak, ComfortDelGro’nun, Uber ile ortaklık görüşmeleri yaptığını duyurmasının ardından gerçekleşti.

Khosrowshahi’ye topyekün bir saldırı ile meydan okunuyor. Eğer bu meydan okumaya Khosrowshahi’den bir tanıt gelmezse, tıpkı Didi Chuxing şirketinin Uber’i havlu atmaya zorladığı Çin vakasının bir tekrarı yaşanabilir.

Singapur, 5.6 milyon sakini bulunan küçük bir pazar, ancak geçtiğimiz yıl 3 milyon Endonezyalı alışveriş yapmak ve kişisel bankacıları ve dişçileriyle olan randevuları için adaya giriş yaptı. Buna Tayland ve Vietnam’dan gelen 1 milyon ziyaretçi de eklenince, Singapur 600 milyondan fazla kişinin içinde bulunduğu, yeni yeni oluşan tek bir pazarın baş noktası haline geliyor. Gelecek on yıllık dönemde, Malezya ve Singapur 350 kilometre uzunluğundaki bir yüksek hızlı tren ağıyla bağlanacak. İnsanlar, seyahatlerinin iki ucu arasından iki farklı mobil uygulama kullanmayacak. Kazanan, her şeyi alacak.

Peki zafer kimin olacak? Toyota Motor Corp.’un hem Uber’de hem de Grab’de yatırımları bulunuyor. Ancak Singapur’daki geleneksel taksicilik sektörü, bir seçim yapmaya zorlanıyor. ComfortDelGro, Uber’in kaderine ortak olma düşüncesi içinde ise de, daha küçük operatörler Grab’in tarafına geçti.

Platform pazarlarının iki tarafı bulunuyor: sürücüler de tıpkı yolcular gibi birer müşteridir. Bloomberg News muhabiri Yoolim Lee’nin yakın zaman önce ortaya çıkardığı gibi, Grab’in Vietnamca ve İngilizce arasında kusursuz bir biçimde çeviri yapabilen uygulama içi mesajlaşma servisi gibi kimi inovasyonlar, her iki tarafı da kazanmaya çalışmak konusunda büyük bir fark yaratabilir.

Bu çok küçük bir hamle gibi görünebilir, ancak rekabet ciddileştiğinde her küçük hamlenin önemi bulunuyor. Qantas Airways’in Orta Doğu pazarını terk ederek, sürdürdüğü Sydney-Londra uçuşları için Singapur’a dönmesiyle Uber, Avustralya rotası üzerindeki bu aktarma merkezindeki iki numaralı araç çağırma uygulaması seçeneği olmayı göze alabilecek durumda değil. Ayrıca, Uber’in karşısında SoftBank Group Corp., Grab ve Didi firmalarının kurduğu ittifakın Ola’yı da aralarına katmış olması, Uber’in karşısına Hindistan’da kendisiyle başa baş giden bir getirmiş oldu.

Milyarlarca insanın bulunduğu ikinci bir pazarı, yerel bir operatöre kaybetmek alınan büyük bir darbe olacaktır. Ancak Khosrowshahi’nin Singapur mücadelesini kazanamaması halinde, imparatorluğun elinde kalan en değerli pazarı korumak daha da zor hale gelebilir.

Daha az zahmet gerektiren yarı zamanlı bir iş arayışında olan 33 yaşındaki Uber sürücüsü Lionel Ong; “ Birçok insanın anahtarlarını geri vereceğini biliyorum” dedi.

Ülkenin geleneksel üretim sanayi son 10 yılda oyulmuş durumda, bundan dolayı zengin Şehir Devleti, çok hızlı bir şekilde dijital ekonomideki fırsatları kucaklayarak, Airbnb ve Uber’in Asya merkezlerine ev sahipliği yapıyor, yöneticilerini konferanslara davet ediyor, Uber’in bölgesel rakibi olan Grab aracılığıyla onun yatırım birimi olan Temasek’e yatırım yapıyordu.

Bu yeni kuralların Uber ve Airbnb üzerindeki etkilerinin nasıl olacağını söylemek için henüz çok erken; ancak durumla ilgili olarak, düzenleyicilerin küresel düzeyde incelemelerde bulunduğunun ve bu yeni ekonominin karşılaştığı büyüme sorunlarının incelendiği vurgulanıyor.

Paylaşım ekonomisi üzerine uzman olan ve Singapur da dahil hükümet ve şirketlere tavsiyeler veren April Rinne; “Şehir Devleti’nin durumu, paylaşım ekonomisini erken benimseyen Danimarka gibi diğer ülkelerinkiyle benzerlik gösteriyor. Meclis tarafından yapılan yasal düzenlemeler; taksilerin koltuk sensörü, güvenlik kamerası ve taksi metre almaları gibi düzenlemeleri öngörüyor. Bu da önemli, ve uyarı çanları olarak algılanması gereken bir durum” dedi.

Singapur’un bu yeni düzenlemeleri bu ay yasallaştı ve yılın ikinci yarısından itibaren aşamalı olarak uygulanacak. Yetkiler, bir şirketin uygun bir lisans yada sigortası olmayan 3 veya daha fazla şoförünü yakaladığında, şirketin faaliyetlerini 1 aya kadar askıya alma yetkisine sahip, sürücüler ise ceza veya hapis cezasıyla karşı karşıya.

Airbnb açısından durum incelendiğinde ise; yetkililer, sakinlerin mülklerini yasa dışı kiralayıp kiralamadıklarını kontrol etmek üzere evlere girme hakkına sahip olacak, yasaya ayrıca 6 aydan az bir süre için özel mülk kiralamayı yasaklayan; fakat nadir durumlarda uygulanacak ek bir madde de eklenecek.

Hızla Büyüyen Pazar ve Engeller

PricewaterhouseCoopers tarafından yapılan tahminlere göre; Paylaşım Ekonomisi 2025 yılına kadar 335 milyar dolara kadar büyüyecek, pazarın büyüklüğü 2016 yılı için yaklaşık olarak 15 milyar dolar olmuştu.

Singapur’da paylaşımlı araç hizmeti veren Tribecar markasının yöneticisi Adrian Lee; “şirketler için çok fazla menfaat ve dolayısıyla çok fazla endişelenecek şey var, diğer pazarlar da Şehir Devleti’nin duruşunu taklit edebilir. Korkarım ki diğer devletler de, bu tür hizmetler kritik kitleye ulaşamadan önce bu kuralları taklit edebilirler” dedi.

Singapur, Asya’da bölge çapında birçok pazarda incelemelere maruz kalan Uber için olumlu ilerlediği tek yer. Uber, Tayvan hizmetini askıya almış, işletmesini sattıktan sonra Çin’den de çekilmişti, Güney Kore ve Çin’de ise yetkililer, Uber’in operasyonlarını sınırlandırmışlardı.

Paylaşım ekonomisi üzerine çalışmalar yapan Singapurlu akademisyen Jean Chia; “daha önce kısa dönemli kiracılar için faaliyetler belirsizdi, daha sıkı kurallar ise Airbnb iş modeli için acil sorunları da beraberinde getirdi” dedi.

Airbnb Asya Kamu Politikası Direktörü Mike Orgill; bu endişeleri tekrarlayarak “ek gelir elde eden binlerce insan var, belirsizlik ise ev sahipleri için endişe verici” dedi.

Uber ve Grab sürücüleri ise; tüm sürücülerin mesleki lisans edinme şartının birçok part-time sürücüyü zor durumda bırakacağını, para cezası ve hatta hapis tehdidinin ise diğer birçoklarını caydıracağını söyledi.

Uber, Singapur Genel Müdürü Warren Tseng yaşanan bu değişiklik için; “hizmet verdiğimiz 450’den fazla şehirde karşılaştırılabilir bir örnek yok, bu durum on binlerce sürücüyü ve yüz binlerce yolcuyu etkileyecek” uyarısında bulundu.

Asya’nın en büyük pazarı Endonezya’da 700 milyon dolarlık yatırım yapmaya hazırlanan Uber’in güçlü rakibi Grab ise yeni yasalar konusunda daha iyimser.

Grab Ülke Sorumlusu Kell Jay Lim; düzenlemeler yürürlüğe girdikten sonra düşüş beklediklerini; ancak bu düzenlemelerin, Singapur’un paylaşım ekonomisini ana ekonomi haline getirdiğini de gösterdiğini söyledi.

“Bu, yapmaya çalıştığımız şeyin onaylanması” dedi.

İşleyiş, Singapur’daki gibi, halka açık alanda fakat kaossuz ortamlarda sürecek. Şirket CEO’su Karl Iagnemma bu testlerin araç yazılımını geliştirmek, trafik sıkıntılarını öğrenmek adına çok faydalı olduğunu söylüyor.

Singapur‘da sürücüsüz araçlar, Grab aracılığı ile yolcularını alan ve gidecekleri yere bırakıyor. nuTonomy ise benzer ortaklığı Boston için uygulacak.

Sürücüsüz araçların içine girdiği bu yarış gittikçe güçlenmeye devam edecek gibi duruyor. Alphabet (Google) şu anda bir adım önde gözükse de hepsinin gerçekten bu taşımacılığa başlaması için epey yol katetmeleri gerekiyor.

Bangkok

Tayland’ın başkenti olan Bangkok, ülkenin en kalabalık kentidir. Tayland Körfezi yakınlarında bulunan şehir politika, kültür, ticaret ve eğitim merkezi konumundadır. Güney Asya’nın kalbi olan bu şehir aynı zamanda bölgenin en önemli ekonomi ve finans merkezidir.

Kültür ve sanat bakımından oldukça zengin olan şehir, dünyanın en turistik bölgelerinden biridir. Çok sayıda tapınak, Buddha heykelleri ve Kraliyet yapılarına ev sahipliği yapan kent, özgünlüğünü korumaktadır. Kraliyet Sarayı, Çin mahallesi, Altın Buda Tapınağı, Wat Po ve Chatuchak pazarı şehirde gezilecek yerler arasındadır.

66 cm yüksekliğindeki Emerald Buddha figürünün bulunduğu, Ko Ratanakosi’de yer alan Emerald Buddha Tapınağı mimari bir şaheserdir. Budizm tarzıyla öne çıkan bu tapınak, insanın aklını başından alır. Güney Asya’da Budizm eğitimi verilen en önemli merkez olan Wat Mahatat, Ko Ratanakosin’de yer alan görülmesi gereken bir yapıdır.

Muhteşem mimarisiyle dikkat çeken Eski Tarihi Kent,  şehrin eski binaları dışında Bangkok’un göz kamaştırıcı gökdelenlerine ev sahipliği yapan bir açık hava müzesini andırmaktadır. Kentin en önemli turistik değerleri de bu bölgede yer alır.

Kentin en büyük yeşil alanlarından biri olan, Silom’da yer alan Lumphini Parkı görülmeye değer yerlerdendir. Şehrin kalabalığından uzaklaşıp kafa dinlemek için bu parkı tercih edebilirsiniz.

Gece hayatının en renkli ve hareketli yaşandığı şehirlerden biri olan Bangkok, pek çok gece kulübü, disko, bar ve diğer eğlence mekanları ile her tarza hitap eden seçenekler sunmaktadır. Khao San Yolu ve Kraliyet Kenti Sokağı (Royal City Avenue), şehrin önde gelen eğlence mekanlarındandır.

Dünya mutfaklarından leziz örnekleri tadabileceğiniz Bangkok’da her türlü damak tadına hitap eden restoranları bulmanız mümkün. Hint, Yahudi, özellikle Çin ve Tayland lezzetleri için Bang Lamphu’yu, Tayland, deniz ürünleri, suşi için Silom Yolu’nu , Avrupa mutfağı için Siam Meydanı’nı , Asya, Avrupa, Tayland lezzetleri için Soi Lang Suan caddelerini ziyaret edebilirsiniz.

Phuket

‘Güney’in İncisi’ olan Tayland’daki en geniş ada olan Phuket, bir dağ sırası ve batı kıyısına doğru uzanan çoğunlukla kuzey-güney yönlü vadilerle bölünmüştür. Ülkenin en güzel kumsallarına sahip olan bu ada, Andaman denizi ve Hint okyanusu ile çevrilidir. Yeşilin ve mavinin buluştuğu bu saklı cennet, geniş kumsalları ve doğal güzellikleriyle gezginleri büyülemektedir.

Adada keşfedilmeyi bekleyen pek çok güzellik bulunur. Göz alıcı tropik manzarasıyla Kata Plajı, birkaç kilometre uzaklıkta yer alan Nai Yang Plajı bölgenin en güzel plajlarındandır. ‘Casuarina’ (yapraksız ya da çalısız bir ağaç cinsi) ağaçlarıyla çevrili Nai Yang Plajı doğayla iç içe, huzurlu bir ortama sahiptir. Hareketliliği seviyorsanız Patong plajını tercih edebilirsiniz. Phuket Kelebek Çiftliği, Phuket Akvaryumu ve Phuket Timsah çiftliği ise şehrin öne çıkan gezi duraklarındandır. Tam anlamıyla tropik bir bölge olan Phuket’de herkesin zevkine hitap edecek bir aktivite vardır. Şehirde dalış, yelken ve safari turlarına katılarak keyifli vakit geçirebilirsiniz. Yakın civarda bulunan Phi phi adaları, mercan adaları ve James bond adasını ziyaret edip şehrin farklı güzelliklerini keşfedebilirsiniz. Phuket’e gitmişken şehrin pek çok noktasında bulabileceğiniz masaj salonlarında Thai masajı yaptırmayı unutmayın.

Phuket’te yerel Thai mutfağından Fransız, İtalyan, Japon, Çin, Meksika, Hint ve daha birçok uluslararası mutfağına kadar pek çok lezzeti tadabilirsiniz. Yerel lezzetleri arasında yer alan,  haşlanmış veya kızartılmış erişteyle hazırlanan tavuk yemeği oldukça popülerdir. Şehrin caddelerinde çok sayıda restoran, kaldırım kafeleri, teraslı veya bahçeli mekanlar, ufak yemekhaneler, fırınlar, meze dükkanları, yerel tarz kafe ve büfeler bulabilirsiniz.

Singapur

Malay Yarımadası’nın güney ucunda yer alan küçük bir ada devleti olan Singapur, Endonezya ve Malezya toprakları arasında bulunmaktadır. 57’den fazla daha küçük adadan oluşan Singapur, kültürel çeşitliliği, tabiatı ve deniziyle öne çıkan bir ülkedir. Tarihi eserleri ve abideleri, dini mekanları, müzeleri, şirin köyleri, park ve bahçeleri, küçük adaları, sıra dışı hayvan türlerinin yaşadığı alanlarıyla zengin bir çeşitlilik sunan turizm cennetidir. Büyüleyici alışveriş merkezlerinin yanı sıra, doğal güzellikleri ve etnik mahalleleri şehrin öne çıkan özelliklerindendir.

Küçük Hindistan (Little India), Çin Mahallesi (Chinatown), Geylang Serai ve Kampong Glam, şehrin en popüler yerlerinden olup sizlere farklı deneyimler yaşatacaktır. Singapur’da pek çok kilise, tapınak, cami ve katedral bulunmaktadır. Mimari harikası Sri Mariamman Tapınağı, Al-Abrar Camii, Saint Andrew Katedrali, Chettiar Hindu Tapınağı ve Saint Joseph Kilisesi, ülkedeki önemli dini yapılar arasındadır.

Singapur, birincil derecede yağmur ormanlarının bulunduğu dünyadaki iki kentten biridir. Şehirde, muhteşem bir doğayla kucaklaşan Bukit Timah Yağmur Ormanı’nda yürüyüş yaparak huzurlu dakikalar geçirebilir,  sırtlanları, zürafaları ve daha birçok tür hayvanı görebileceğiniz Night Safari alanını ziyaret edebilirsiniz. Jurong Kuş Parkı, Singapur Hayvanat Bahçesi (The Night Safari) ve Sentosa’daki Denizaltı Dünyası şehirde görülmesi gereken yerlerin başında gelir.

Singapur’da yemek sizin için bambaşka bir deneyim olacaktır. Burada Hint mutfağı’ndan Çin mutfağı’na uzanan çeşitlilikte lezzetleri tadabilirsiniz. Singapur’a özel yerel lezzetlerin dışında dünya mutfağından pek çok örneğe rastlamanız da mümkün. Fransız ve İtalyan mutfaklarının en güzel örneklerini de Singapur’da deneyebilirsiniz. Yerel halkın en çok sevdiği yemek olan kızartılmış acılı yengenin mutlaka tadına bakmalısınız. Zencefil, sarımsak, acı biberle yapılan bu yemeğin tavada kabuğu ile pişirilmektedir. Buradaki yemeklerin içinde tropik meyvelere oldukça sık rastlanır. Özellikle papaya, rambutan, chiku en çok tercih edilen meyvelerdir. Singapur’da her damak tadına, bütçeye uygun restoranlar bulabilirsiniz. 328 Katong Laksa, Lau Pa sat, Tiffin Room, Chatterbox öne çıkan restoranlardan birkaçı.

Setur’un Tayland turunda ekstra görülebilecek  yerler;

Yüzen Çarşı: Bangkok’un yaklaşık 80 km. dışında Damnoen Saduak bölgesinde yer alan Thailand’ın tanıtımında kullanılan ve kartpostallara konu olmuş Yüzen Çarşı’yı gezebilirsiniz. Yüzen çarşı’ya küçük teknelerle ulaşım sağlayabilirsiniz. Kanal boyunca klasik Thai hayatından kesitleri görme şansına sahip olacaksınız.

Phi phi adası: Dünyanın en egzotik adalarından biri olan Phi Phi Adalarına sürat teknesi ile harika bir gezi yapabilirsiniz. Öncelikle bu adaların ilki olan ve adeta bir cenneti andıran Phi Phi Don’a uğrayıp Leonardo Di Caprio’nun oynadığı ünlü Kumsal filminin çekildiği Maya Bay’de denize girme imkanı yaşayın. Ardından hemen yakınında bulunan Phi Phi Ley’de keyifli vakit geçirebilirsiniz.

Gece safarisi: Singapur’un kuzeyinde kurulu, dünyanın ilk gece safarisiyle tanışmaya hazır olun. Aslan, kaplan, fil, zürafa, gergedan, tapir gibi 1200 hayvanın serbestçe dolaştığı bu vahşi hayvan parkını, loş ışıklar altında safari arabaları ile gezeceksiniz. Aynı zamanda parkta bulunan gezi patikalarında yürüyerek burada yaşayan canlılara yakın olma hissini yaşayabilirsiniz.

Kurban bayramı tatilinde Setur ile keyifli bir seyahate çıkabilirsiniz. Setur’un kurban bayramı turları incelemeniz için sizi bekliyor.

Singapur, nüfusun toprak yüzölçümüne oranı açısından dünyanın en yoğun nüfuslu ikinci ülkesidir. Hal böyle olunca ada topraklarında yerleşim alanı açmak ve bu yoğun nüfusu sorunsuz bir şekilde yerleştirmek biraz zorlu oluyor. Ülke nüfusu şu an 5.3 milyon civarında. Adanın stratejik konumu, iş kurma ve eğitim imkanlarının çokluğu ve kalitesi, iklimi, maddi imkanları gibi birçok sebepten ötürü Singapur farklı ülkelerden göç almaktadır. Her ne kadar devlet bu göçlere, nüfus artışına ve yabancılar için çalışma izinlerine kısıtlamalar getirse de, ada birçok kişinin yaşamak için hayal ettiği ülkeler arasında.

Singapur‘a ilk yerleşenler Malaylar olduğu için ülkenin resmi dili Malayca’dır. Dolayısıyla milli marşta (Majulah Singapura = İleriye Singapur) bu dilde yazılmış. 1800’lerden başlayarak adaya ilk başlarda sadece çalışma amacıyla gelen Çinliler daha sonra bu topraklara yerleşmeye ve burada Malay bayanlarla evlenip aile kurmaya başlamışlar. Hatta bu Çin-Malay evliliklerinden yeni bir etnik yapı olan Peranakanlılar ortaya çıkmış. Şimdilerde nüfusun çoğunu Çinliler oluşturmakta. İngiliz Doğu Hindistan şirketinin 1819’tan başlayarak ada topraklarında sömürgeciliği yaymasıyla, bu şirket tarafından adaya işçi olarak getirilen Hintliler de zamanla buraya yerleşmeye başlamış ve Hint nüfusu giderek artmış. Günümüzde de işçi olarak çalışan Hintli sayısı bir hayli fazla olsa da ülkenin çok önemli pozisyonlarında ve yönetim kadrolarında görev yapan eğitimli Hintliler de azımsanmayacak kadar çok. Buna en iyi örnek, Singapur’un bir önceki cumhurbaşkanının Hintli olmasıdır. Gelelim ülkedeki diğer ırklara… Amerika’dan, Avustralya’dan, Avrupa ülkelerinden, Güney Kore’den, Filipinler’den, Vietnam, Myanmar, Japonya gibi Asya ülkelerinden ve dünyanın birçok yerinden Singapur’a çalışma amacıyla gelen insanlar ülkenin diğer milletler sınıfını oluşturmakta.

Singapur her milletten insanın yaşadığı bir ülke olsa da, her devlette olduğu gibi yasalarla belirtilen bir vatandaşlık kavramı mevcuttur. Buna göre ülkede doğup büyümüş ve devletin belirtmiş olduğu vatandaşlık özelliklerini taşıyan kişiler (ki bu kişilerin çoğunluğu olan Çinliler, Malaylar ve Hintliler) Singapur vatandaşı olarak bu topraklarda yaşamaktadır. Vatandaş olmanın getirdiği birtakım ayrıcalıklardan bu kişiler doğal olarak faydalanmaktadır. Bir önemli bilgi, eğer bir kişi Singapur vatandaşlığına geçerse sahip olduğu diğer vatandaşlıktan ayrılmak zorundadır. Hükümet aynı anda çifte vatandaşlığa izin vermemektedir. Singapur vatandaşı olan her erkek 18 yaşını doldurduktan sonra 2 yıl sürecek olan askerlik görevini tamamlamak zorunda. Ancak bildiğim kadarıyla bu askerlik Türkiye’dekinden oldukça farklı. Örneğin askerler her gün bir işte çalışır gibi evlerinden askeri birliklerine gidebilmektedirler. Ülke nüfusunun giderek artması ve ada topraklarının küçük olması, Singapur’da yaşayan yabancı insanların çalışma ve yaşama izinlerine ciddi kısıtlamalar getirmektedir. Birçok yabancı çalışan ve yabancı işçiler bu sebeplerle memleketlerine geri dönmek zorunda kalmaktadır.

Rakamlarla Singapur Nüfusu

Gelelim 5.3 milyonluk ülke nüfusunda kimlerin ne kadar yer aldığına… Nüfusun %76 lık kısmını Çinliler, %14’ünü Malaylar, %7’sini Hintliler ve geriye kalan %3’lük kısmı da diğer ırklar oluşturmaktadır. Halkın büyük çoğunluğu oldukça zengin ve refah düzeyi bir hayli yüksektir. İnsan ömrü ortalama 75 yaş civarındadır. Modern hastaneler ve üniversiteler Asya’nın ve hatta dünyanın en iyileri arasındadır. Nüfusun %95 kadarı okur-yazardır. Hizmet sektörü daha çok Çin kökenli Singapurlular tarafından idare edilirken, resmi devlet dairelerinde genelde Malay ve Hintliler çalışmaktadır. Davranış kültürü olarak Singapurlular kurallara uyan, sakin, saygılı, nazik, kimi zaman aceleci ve mütevazı yapıda insanlar. Dünyanın hiçbir yerinde Türklerin sıcaklığını, merhametini ve misafirperverliğini bulamasakta; Singapurlular yardım etmeyi seven ancak bunu yaparken çok esnek davranmayan, kurallardan da asla taviz vermeyen bir ahlaka sahipler. Ülkenin çok sıkı kurallarının olması ister istemez halkın bu konuda tedbirli ve duyarlı olmasını gerektirmiş. Singapurlular hakkında yapacağım bir diğer yorum insanların alışverişe, tüketime, teknolojiye, eğlenceye ve rahata bir hayli düşkün olmaları… Tabi halkın refah düzeyi yüksek olunca ve ülke de küçük olunca yapılabilecek tek şey alışveriş ve para harcamak oluyor 🙂 Ayrıca metrolarda, toplu taşıma araçlarında ve hemen her yerde insanların cep telefonlarına bağımlılıkları gözden kaçmayacak kadar belirgin, teknolojik yeni ürünleri piyasada araştırmanıza gerek yok, etrafınızdaki Singapurlular’a bakın yeter

Peki ya Singapur’un Dil-Din Yapısı Nasıl?

Singapur’un etnik yapısından bahsederken nüfusun çoğunu Çinliler’in oluşturduğunu belirtmiştim. Bundan dolayı ülkede konuşulan yaygın dillerden birisi Çince. Tabi Çince deyince aklınıza tek bir lehçe gelmesin. Çince’nin başta Mandarin olmak üzere Hokkien, Cantonese gibi diğer türleri de adada duyabileceğiniz yaygın lehçelerden. Ülkeye ilk yerleşenler Malaylar olduğu için Malayca milli dil ilan edilmiş. Çinliler ve Malaylar’dan sonra nüfusun çoğunluğunu oluşturan Hintliler ise ülkede Tamilce denilen Hint dillerinden birini konuşuyorlar. Peki ya nasıl oluyor da bu kadar farklı ırklar aynı çatı altında buluşuyor ve anlaşıyor? Tam da bu noktada İngilizce devreye giriyor. Singapur’da yaşayan hemen herkes iyi ya da kötü İngilizce konuşmakta. İş yerlerinde, üniversitelerde, okullarda konuşulan dil İngilizce. Üniversite öncesi eğitim de elbette Çince, İngilizce, Malayca eğitim veren okullar var. Özellikle “international schools” denilen uluslararası okullar İngilizce eğitimde öne çıkmaktadır. Lokal okulların daha çok Çince ve Malayca’ya yönelik eğitim de çok iyi olduğu söyleniyor.

Yani ülkede Malayca milli dil olmak üzere; İngilizce, Çince, Tamilce konuşulan resmi dillerdir ve her yerde uyarı ve açıklayıcı levhalar, anonslar bu dört dilde yapılmaktadır. Singapurlular’ın hemen hepsinin iyi ya da kötü İngilizce konuştuğundan bahsetmiştim. Bu duruma bir açıklık getireyim. Singlish diye bilinen bir dil var ki hayatımda ilk kez Singapur’a gelince duydum.. İngilizce’nin Singapurlular tarafından lokal lehçeyle telaffuzuna Singlish deniyor. İlk başlarda konuşulan bu dili anlamak zor olsa da, ülkede yaşadıkça insanların ne dediklerini anlamaya başlıyorsunuz. Özellikle her cümlenin sonuna gelen “lah”, “leh” gibi efektler ve “yes, alright, possible, understand” anlamlarında hemen her yerde kullanılan “can” bu dilin anlaşılmasını başlarda zorlu kılıyor. Diyelim bir kafeye ya da food court denilen toplu yemek yeme yerlerinden birine girdiniz. Siparişinizi verirken satıcı size “Having here or take away?” diyecektir. Bunun anlamı “siparişinizi burada mı yiyeceksiniz yoksa paket mi yapalım?” şeklindedir. Bazı Çinli yaşlı satıcılar İngilizce’yi bilmedikleri için size bu cümle yerine Çince “Ta pao” diyebilirler. Bunun anlamı “take away yani paket mi yapalım” şeklindedir.

Bunlar her ne kadar Singlishçe cümleler olmasa da biz Türkler’in sıkça karşılaştığı durumlar olmadığı için sizlere açıklamak istedim. Gelelim Singlishçe için küçük bir teste… Cümlelerin yanındaki İngilizce açıklamalara bakmadan bakalım Singlish dilini anlayabilecek misiniz

*Aiyah, cannot wait any more, must go oreddy – Oh dear, I cannot wait any longer. I must leave immediately.

*Dat joker there cannot trust. – That person over there is not trustworthy.

*Walao, I want eat chicken rice – I am craving for chicken rice.

*No good lah. – This isn’t good.

*Cannot anihow go liddat one leh. – You/it can’t go just like that.

*Can or not? – Is this possible / permissible?

*Want to go Or-ched walk walk see see or not? – Let’s go shopping/sightseeing at Orchard Road.

*We two fren-fren one. – We are close friends.

Singapur‘da farklı ırkların birarada oluşu farklı inançların, ibadet biçimlerinin ortaya çıkışını da sağlamış. Örneğin Çinliler’in çoğu konfüçyusçu, budist, hristiyan veya taoistken; Malayların tamamına yakını müslümandır. Hintliler’in ise bir kısmı müslüman iken, büyük çoğunluğu da hinduizme inanır.Ülkedeki yabancıların çoğunluğu ise hristiyan, müslüman, yahudi ve diğer dinlerdendir. Rakamlarla ifade etmek gerekirse halkın %33’ü budist, %18’i hristiyan, %17’si ateist, %15’i müslüman, %11’i taoist, %5’i hindu ve kalanı ise diğer inanışlara sahiptir. Görüldüğü gibi Singapur tek bir dilden ve tek bir dinden ibaret değil. Bu durumu ahenk içinde, saygılı bir biçimde ve barış ortamında koruyabildikleri için şahsen ülkeyi takdir ediyorum.

Bol gezi dolu, güzel günler dilerim…

***

Selin Çildir Geziseli

Konuklardan otelden ayrıldıklarında paralarının karşılıklarını alıp almadıkları, otelin konumu, personelin yaklaşımı, temizlik ve yiyecek gibi değişik kriterlere cevap vermeleri istenir. Bu değerlendirmenin sonucunda alınan ortalama otelin almış olduğu ortalama puanı gösterir.

Aşağıda sırasıyla Agoda.com’un 1 Ocak-31 Aralık 2012  tarihleri arasında en iyi değerlendirmeleri almış 12 otelini görebilirsiniz:

Raffles Hotel, Singapur

Score: 9.506

“İstisnasız yaşadığımız en iyi konaklama deneyimiydi. Bize bir aileymişiz gibi yaklaşıldı ve hiç bu kadar iyi kahvaltı yapmamıştık. Singapur’da kalacaksanız kendinize bir iyilik yapın ve Raffles’da kalın.” – Robert, Australia

The Chedi Chiang Mai, Thailand

Score: 9.467

“Herşey çok güzeldi, keyif aldık. Otel harika, servis, tesis, herşey. Chiang Mai’de harika bir zaman geçirmeniz için gereken herşey var.” – Luis, Mexico

Komaneka at Bisma Ubud, Bali, Indonesia

Score: 9.445

“Komaneka at Bisma konaklamanız için harika bir yer. Manzara otelin kendisi kadar nefes kesici. Çalışanlar bundan daha fazla yardımcı ve pozitif olamazdı.” – Clare, Australia

The Imperial Hotel, New Delhi, India

Score: 9.442

“The Imperial tarihten bir parça. Burada kalırken kolonyal dönemlerdeymişim gibi hissettim. Mükemmel hizmet ve sıcak bir karşılama tüm gezimizi olumlu etkiledi.” – Alexandre, Belgium

Komaneka at Rasa Sayang Ubud, Bali, Indonesia

Score: 9.416

“The Komaneka at Rasa Sayang, Bali ziyaretimiz sırasında çıtayı o kadar yükseltti ki başka bir yerde bu kaliteyi bulma şansımız yoktu.” – Andrew, UK

Essence Hanoi Hotel, Hanoi, Vietnam

Score: 9.408

“Burası kaldığım en iyi otellerden biri. Kaldıpım süit çok güzeldi, harika bir duşa sahipti. Çalışanlar çok yardımcı oldular, haritadan gezmemiz gereken yerleri dahi gösterdiler. Her yere yakın çok merkezi bir konuma sahip.” – Susan, Canada

Kajane Mua Villas, Bali, Indonesia

Score: 9.378

“Kajane Mua Villas kaldığımız en güzel tesislerdendi. Çalışanlar çok ilgili ve yardımcıydı.. Ubud’da çok merkezi bir konumda. Burası çocuklu aileler için çok uygun. Havuzlu harika villalar. Mükemmelliğin kendisi.” – Wallace, USA

Jeevaklui Hotel, Lombok, Indonesia

Score: 9.365

“Otele girişimizden ayrılana kadar burada kalmak tam bir zevkti. Plaj, manzara, rahatlık hepsi güzeldi. Spa’da yaptıracağınız eşsiz bir masaj her şeye değer. 5. defa buradaydık. Ancak son defa değil!” – Jacqueline, Netherlands

Hanoi Elegance Diamond Hotel, Hanoi, Vietnam

Score: 9.362

“Otel beklediğimiz herşeyi fazlasıyla karşılıyordu – ilgili çalışanlar, bilgi verici bir harita ve güzel odalar ve harika otel konumu! Kahvaltı da çok iyiydi – hepsi oda fiyatına dahil kocaman bir seçenek imkanı.” – Catherine, New Zealand

The One Vacation Home, Malacca, Malaysia

Score: 9.361

“Burası bir aile oteli ve otelin sahibi çok hoş bir insan. Bize şehirdeki retoranları bulabilmemiz için bir harita verdiler. Bu çok işimize yaradı. Otel temiz ve çok rahat odaları olan iki katlı bir villaydı. Gerçekten evimizde hissettik.” – Quan, China

Kuredu Island Resort and Spa, Maldives

Score: 9.346

“Kuredu’da harika vakit geçirdik. Odamız sadece garden bungalow olsa da rahat ve genişti. Açık duş konseptini çok sevdim ve spa’da çok güzel vakit geçirdik. Çalışanlar ilgili, servis harikaydı.” – Marliyana, Singapore

Apsara Centrepole Hotel, Siem Reap, Cambodia

Score: 9.328

“Bu otele aşık oldum. Görebileceğiniz daha ilgili ve yardımcı bir personel olamaz. Burada konaklamak bir zevkti.” – Sean, UK

Bir gün, insanları, yemekleri, varlığını korumaya çalışan inanışları, birbirine geçmiş kültürleri, sömürgecileri, eski ve yeni dönem emperyalistleri, diktatörler ve halk önderlerini, sultanlar, krallar ve politbüro şeflerini, katliamlar, adil başlamayıp haklı biten savaşlar ve hatta yakınen tanıdığımız az gelişmiş ulus devlet sorunlarını derleyip bundan sonuçlar çıkararak bir ütopya yazmaya karar verirsem (tür kimilerince ölmüş sayılsa da), ülkeyi yalnızca coğrafi olarak bu bölgeden seçmeyi değil, insanları ve sonunda ortaya çıkacak eklemlenmiş kültürü de buradan ödünç almayı isterdim.

Hoi An’da Sabah Pazarı, Vietnam

Niye gitmeli?

Birinci Dünya vatandaşları, sırt çantasıyla yolculuğun üçüncü kuşağını yaşıyor. Yani bugün anneannesi ve annesi “backpacker” olan genç bir Briton, Alman ya da Hollandalı’yla karşılabilirsiniz. Güneydoğu Asya, son kuşağın da merakını, onu ilk keşfedenler kadar cezbediyor.

Evet, artık “The Beach” filminde olduğu gibi Tayland’ta kimsenin bilmediği bir adaya rastlamak pek mümkün değil (ya da haritayı hala ele geçiremedik). Vietnam uzun savaşların ardından artık savaştıklarıyla neredeyse aynı safta yer alıyor. Kamboçya’nın eşsiz tarihi kalıntıları Hollywood’ın setine dönüşecek kadar gizemini yitirdi. Singapur benzersiz bir sömürge kentinden bir “Asya Kaplanı”na evrildi. Malezya, Türkiye’deki birtakım insanların ona dönüşmekten korkacak kadar iyi tanıdığı (!) bir ülke haline geldi. Ama bunlardan hiçbiri milyonlarca insanı buraya seyahat etmekten alıkoyamadı.

Marina Bay Sands, Singapur

Burma’nın henüz ticarileşmemiş kentlerini görmek, Laos’un Budist tapınakları arasında taptaze kahve ve kruvasanla güne başlamak, Malezya’nın sık ve ıssız ormanlarında vahşi hayvanların arasında yürüyüş yapmak, Kamboçya’nın acı dolu yakın tarihinden insanlığa pay çıkarmak, Tayland’ta bir tuk tukun arkasında dünyanın tadına varmak… Güneydoğu Asya, hangi niyetle yola çıktığınıza bakmaksızın size çok fazla şey öneriyor.

Dünyanın bu “uzak” ucu, anlamlandırmaya çalıştığınız hayatınız için evinizde edinemeyeceğiniz fırsatlarla 40 yıl önce olduğu gibi bugün de karşınıza çıkacak. İşte tam da bu yüzden balayındaki çiftlerin, Hawaii gömlekli yaşlı ve yalnız adamların, gecelerini partilerde geçirip bunu ucuza getirmek isteyenlerin, Asya’yı oryantal düşlerinde yaşatan meraklı “Batılı”ların, aylar sürecek dünya turlarına başlamak isteyen gezerlerin, orta sınıf Çinli’lerden oluşan tur gruplarının, her gün yeni bir tat ile karşılaşabilmek için sokak lokantalarını tavaf eden yemek sevdalılarının, deklanşöre her bastığında rengarenk bir kare yakalamak isteyen kolaycı fotoğrafçıların, bütün yılı ofis masalarında tüketip tatillerini ekolojik çiftliklerde geçirmek isteyen ekoturizme gönülden bağlıların, cebindeki üç kuruş parayla dünyayı gezmeye kalkan sırt çantalıların, yani herkesin burada olmak için haklı sebepleri var.

Nereye gitmeli?   

Çocukluğunuzda Tomb Raider’ı izleyip Angkor Tapınakları’na hayran kaldıysanız, Siem Reap’e; tur şirketlerinin davetkar ilanlarında gördüğünüz yemyeşil denizlere açılmak istiyorsanız, Koh Phi Phi’ye; farklı kültürlerin varlığını kitaptan okuyarak öğrenmektense onları yakından görmek için, Chiang Rai’a; uzun kuyruklu bir teknenin arkasında gökyüzüne doğru parmakla çekilerek uzatılmış gibi duran yeşil tepelerin arasında yol almak istiyorsanız, Halong Körfezi’ne; karanlıktan ve kapalı alanlardan korkmuyor ve inanılmaz coğrafi oluşumlarla karşılaşmak istiyorsanız, Kong Lo Mağarası’na; müthiş gökdelenlerin altındaki bodur binaların gölgesinde gelişmiş bir kent manzarasına karşı içkinizi yudumlamak için Boat Quay’e; hayatınızda hiç tatmadığınız müthiş lezzetleri tadabilmek ve sıcağı ev yapımı bir cendolle bastırabilmek için Melaka’ya.

Sukhothai Tarihi Parkı, Tayland

Doğrusu, yukarıda saydığım bütün yerler ve oralara gitme sebepleri, gitmeden önce tamamen öğrenilebilir değil. Elbette Bangkok’taki teras barlarda biranızı yudumlamayı istiyor olabilirsiniz. Ama içeceğiniz en leziz biranın Sukhumvit’in arka sokaklarında tanıştığınız bir grup insanın sizi götürecği izbe bir sokak tezgahında olacağını asla kestiremezsiniz.

Buraya beklentilerinizi yanınıza alıp gelir, sonra onları unutabilirsiniz. Güneydoğu Asya’da çizilecek her rota ertesi gün zıt yöne doğru değiştirilebilecek kadar hükümsüz olabilir. Ama bu konuda geçerli tek tavsiye, ilk uçağın Bangkok’a gidiyor olması muhtemelen. Çünkü bölgenin neresine gitmek isterseniz isteyin, alacağınız en ucuz biletinin varış kenti Bangkok’tur.

Ne kadar kalmalı?

Dünyayı gezmek üzere yola çıkan bir İsviçreli’nin 6 ayını Tayland’ın masaj salonları ve restoranlarında geçirdiğine, 10 günlük bir tatil için Kamboçya’ya gelen bir başkasının 3 yıldır burada yaşadığına ya da sadece Ho Chi Minh’deki lokantalardan etkilenip burada yeni birini açan ötekinin hikayesine inanmak başta zor olabilir. Ama burayı bir defa sevmeye başladıysanız, ertesi gün eve döneceğinizden emin bile olsanız, seyahat planlarınızı yeniden gözden geçirmeyi düşünebilirsiniz.

Bu durumda hangi ülkeye ne amaçla gidip ne kadar kalacağınızı bir gezi yazısı vasıtasıyla tayin etmeye çalışmak en gerçekçi yöntem olmasa gerek. Fakat ister 10 günlük isterseniz de 5 aylık bir yolculuğa çıkmaya karar verin, dönüş tarihinin imkanlar dahilinde ertelenebileceği bir plan yapmaktan çekinmeyin.

***

Pirinç tarlalarında serinlemek, Kamboçya

Benim yolcuğum iki ay sürdü. Malezya’dan başlayıp Tayland, Kamboçya, Vietnam, Laos, tekrar Tayland, Singapur ve yeniden Malezya’ya dönerek bitti. Ama bu kadar ülke bu zaman diliminde gezilebilir olsa da, hepsi için en az bir ayımın daha olmasını dilerdim.

Geziye başlamadan önce Burma’ya da gidebileceğimi düşünmüş, böylece dönüş tarihimi ileri atacağımı planlamıştım, fakat vize ve ulaşımdaki sorunlar nedeniyle ülkeyi bir sonraki geziye bırakmak zorunda kaldım.

Sorduğum üç sorunun da cevabını bildiğimi düşündüysem de, hepsini yolculuk sırasında keşfettim. Daha sorulacak çok soru var ama Güneydoğu Asya’ya buradan başlamak şimdilik kafi.

İyi yolculuklar!

***

Dora Göksal

yoldatekbasina.com