Batum, Transkafkasya Demiryolu’nun ve Bakü petrol boru hattının son bulduğu önemli liman ve ticaret merkezidir. Türkiye sınırına 20 kilometre uzaklıktadır ve subtropikal iklimin olduğu bölgede bol meyve ve çay yetişir. Petrol rafinerisi ve gemi yapımcılığıyla da tanınmıştır. Türkiye’yi karayoluyla Gürcistan ile Azerbaycan’a ve Orta Asya cumhuriyetlerine bağlayan Sarp Sınır Kapısı Batum’a açılır.

Uzun kumsalları, muhteşem doğası ve mimarisi ile Batum mutlaka görülmesi gereken bir dünya kenti.

Batum Tarihi

Batum’un eski Yunan kolonisi olarak Batis adıyla kurulduğunu sanılır. Kent, ortaçağa değin Gürcü krallıklarının ve prensliklerinin yönetimlerinde kaldı. 16. yüzyılda Osmanlılar tarafından fethedildi. 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı’nda Çarlık Rusya’nın eline geçti. Ayastefanos ve Berlin antlaşmalarıyla şehir Rusya’ya bırakıldı. Birinci Dünya Savaşı’ndan sonra Rusya’nın bölgeden çekilmesiyle şehir Brest-Litovsk Antlaşması uyarınca Osmanlı Devleti’ne geri verildi ve bağımsız bir sancak merkezi oldu. Mondros Mütarekesi uyarınca önce İngilizlere, sonra Gürcülere bırakıldı. 1918 yılında kurulan Demokratik Gürcistan Cumhuriyeti sınırları [1] içinde kaldı. Misak-ı Milli sınırları içerisinde sayıldığı için, Akif Sümer, Ahmet Fevzi Erdem, Ali Rıza Acara, İmamzade Edip Dinç ve Hahutzade Ahmet Nuri Efendi, Birinci Dönem Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne Batum milletvekilleri olarak katıldılar. Demokratik Gürcistan Cumhuriyeti sınırları içinde kalan Artvin ve Ardahan geri alınırken, 7 Mart 1921’de Batum da işgalden kurtarılmasına rağmen, 16 Mart 1921 tarihinde imzalanan Moskova Antlaşması gereğince Bolşevik ordularının ele geçirdiği Gürcistan’a bırakıldı. Kent, 16 Temmuz 1921’de kurulan Acara Özerk Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti’nin yönetim merkezi oldu. Moskova Antlaşması’nın teyidini sağlayan Kars Antlaşması sonucunda Sovyet Gürcistan’ına bırakılması onandı. Gürcistan’ın 1991’de bağımsızlığını ilan etmesinden sonra Acara özerk cumhuriyeti yönetiminin başına Aslan Abaşidze geldi ve Batum’da ikamet ederek bölgeyi bir diktatör olarak yönetti. Mayıs 2004’te Abaşidze iktidarı, merkezi yönetimin desteğindeki halk hareketiyle son buldu.

Batum Ulaşım

Türkiye’de yaptığı havalimanlarıyla tanına TAV’ın yeniden inşa ettiği uluslararası Batum Havalimanı 2007 yılında açıldı. Batum, Mahincauri istasyonundan başlayan demiryoluyla da Tiflis’e bağlanır. Sarp Sınır Kapısı’ndan Gürcistan’a açılan karayolu Batum kentinden geçer.THY 2008 yılından itibaren İstanbul-Batum uçuşlarını başlatmıştır.Türkiye vatandaşları pasaport ve vize aranmaksızın Batum havaalanına inerek Hopa ilçesine gelebilmektedirler. THY’nin İstanbul Batum İstanbul seferleri 29 Mayıs 2007 tarihinde başlamış olup haftada üç sefer ( Salı, Perşembe, Cumartesi) karşılıklı olarak icra edilmektedir. TR – BATUM seferleri dış hat özelliği taşıdığından yolcu işlemleri DIŞ HATLAR terminalinden ve dış hat prosedürler doğrultusunda yapılacaktır.

Batum Görülecek Yerler

Apsaros Kalesi: Roma döneminde inşa edilen, sırasıyla Bizans ve Osmanlı egemenliğinde bulunan bu kale görülmeye değer tarihi yapılardan. Kale Gonio sahilinde yer alıyor.

Aziz Matthias Anıt Mezarı: İsa’nın 12 havarisinden biri olan Aziz Matthias’a ait bu anıt mezar şehrin önemli tarihi kalıntılarından biridir. Mezar Apsaros Kalesi’nin içinde bulunur. Aynı zamanda burada bir de Osmanlı döneminden kalma bir hamam yer almaktadır.

Virgin Mary Kilisesi: Batum’un katedrali sayılan kilise 19. yy’da inşa edilmiş oldukça görkemli ve güzel bir yapıdır.

Batum Devlet Parkı: Şehrin diğer bir yeşil noktası da bu parktır. Karadeniz’in hemen kıyısında yer alan bu parkta pek çok heykel, plajlar ve kafeler bulunuyor.

Akvaryum: 2000 metrekare üzerine kurulu, mimarisi Karadeniz’in çakıl taşlarından esinlenerek hayata geçirilmiş olan akvaryum Batum’un en ilgi çekici duraklarından biri. Hem karadan hem denizden görülebilen yapı içinde çeşitli akvaryumlar ve hayvanat bahçesi bulunuyor.

Sputnik Tepesi: Şehrin en yüksek noktalarından biri olan Sputnik Tepesi, Batum’da görülmesi gereken yerlerden. Tepeye çıkıp şehri yukarıdan izleyebilir ve Batum’un güzelliklerine bir de buradan bakabilirsiniz.

Sahil şeridi ve plajlar: Sınır kapısından başlayıp kilometreler boyunca uzanan sahil şeridi ve burada yer alan onlarca plaj Batum’da görmenizi mutlaka tavsiye ettiğimiz yerlerin başında geliyor. Tertemiz ve bakımlı sahiller Karadeniz’in koyu mavi sularıyla birleşince ortaya oldukça güzel bir görüntü çıkıyor.

Batum Botanik Bahçesi: Batum Botanik Bahçesi, Gürcistan Cumhuriyetinin iki özerk cumhuriyetinden biri olan Acara Özerk Cumhuriyeti’nin yönetim merkezi olan Batum’un dokuz kilometre kuzeyinde, Karadeniz’in kıyısında Mtsvane Kontskhi’da yer almaktadır. Eski Sovyetler S.C. Birliği’nin en büyük botanik bahçesi olan park 112 hektarlık alana yayılmıştır.

Batum Botanik Bahçesi’nin kuruluşuna 1880’lerde başlandı. Bölgenin ikliminden çok etkilenen şef bahçıvan, ziraatçı M.Dalfons tarafından tür özellikle Güney Fransa’dan bitkiler getirilerek yeni bir Riviera yaratmak üzere bitki dikimi yapılmaya başlandı.

Rus Botanikçi Andrey Nikolayeviç Krasnov (1862-1914) ile bahçede sistematik bir çalışma yürütüldü. Krasnov uluslararası tanınmış bilim adamları, ziraatçılarla ilişki kurarak tohum, çelik, bilimsel araştırmalar desteği aldı. 3 Kasım 1912’de parkın resmi açılışı yapıldı. Bahçe düzenlemesinde Krasnov’a Fransız D’Alphonse ve Gürcü İason Gordeziani yardımcı oldukları bahçede Krasnov’un planları uygulandı.

Parkta özellikle eski SSCB’nde ekonomik değeri olan yarıtropikal bitkilerin yetiştirilmesi ve tanıtılmasına yönelik çalışmalar yapıldı.

Batum Botanik Bahçesi’nde, Kafkasya’ya özgü yarıtropik bitkilerin yanı sıra Uzak Asya, Yeni Zelanda, Kuzey Amerika, Güney Amerika, Himalayalar, Meksika, Avustralya ve Akdeniz’den bitkilerin yetiştirildiği bölümler bulunmaktadır.

Parkın koleksiyonunda 5000’den fazla bitki türü bulunmakta, bunların 2000’i ağaç ve çalılardır. Ayrıca parkta 1200 gül türü bulunmaktadır.

Parkta bitki tanıtımı, çiçekçilik ve kesme çiçekçilik, yarıtropikaller, bitki fizyolojisi ve biyokimya ile botanik alanlarında bilimsel araştırmalar yapılmaktadır.

Önceleri Gürcistan Bilim Akademisi tarafından yönetilen park Batum Botanik Bahçesi 2006’dan itibaren bağımsız bir enstitü tarafından yönetilmektedir.

Alışveriş

Ülkenin para birimi “lari” ve “tetri”, 100 tetri, 1 lari. Hediyelik olarak  Gürcü şaraplarından alabilirsiniz. Ayrıca peynir çeşitleri, küme, füme balık da satın alabilirsiniz.  Batum’da süper marketler olmadığı için yerlilerine  içki, sigara, Tükiye’den ithal ürünler, ev yapımı hamur işlerinin, sebze ve meyvenin satıldığı küçük bakkallar var. İlginç olan bu bakkalları işletenlerin ağırlığının kadınlar oluşturması.
Batum’un simgesi olan manolya çiçekleri,parfümden, ilaç ve temizlik sanayine kadar pek çok alanda kullanılıyor.Kahve kültürüyle de ünlü Batum’da hemen her köşe başında bir kahvehane, kahve ve aksesuar satan dükkan bulunuyor.

Yiyecek İçecek

Gürcistan’da ülkeye özgü  ayrı bir içki kültürü var.Gürcistan’da içki sarhoş olmak için içilmiyor ve tek başına içmek çok büyük bir ayıp ve asla boş boş içilmez. İkram çok kutsal ve her sofranın bir Tamada’sı (her bir kadehi belli sebebe bağlayan hitabet yönü güçlü kişi) var. Tamada,  konuşmaya başladığında masada kim olursa olsun, dinlemeye başlar ve bu  kutsal bir adettir. Bizzat böyle bir masada bulun bir kişi olarak  deneyimlerimden çıkarımım şudur ki,mutlaka ama mutlaka hazırlıklı ve dayanıklı  olun hem kadehi kaldırmak için geçerli bir sebep bulabilmek için hem de kanınızdaki alkol oranıyla baş edebilmek için.Çünkü sohbet derenleştikçe  kadehlerin kaçıncı kez kalktığını ve sebebini hatırlamakta güçlük yaşayabilirsiniz. Kafkasya, özellikle de dağlarından gelen sağlıklı sularıyla meşhur. Dolayısyla sağlıklı maden sularından mutlaka içmelisiniz.   

Megrel Bölgesi’e özgü ancak Gürcistan’da  heryerde bulabileceğiniz  ‘haçapuri’ denemelisiniz. Haçapuri pizza görünümlü  bir tür pide. Yumurtalı, sucuklu ve bol yağlı türü  olanlarına da “haçapuri acarski’ deniliyor.

Batum Gece Hayatı

Gece hayatı deyince akla gelen şehirlerden biri de Batum’ dur. Günahlar şehri olarak bilinen bu şehirden korkmalısınız. Gündüz dışarıda çok fazla kimseyi bulamayabilirsiniz. Ama gece her zaman hayat vardır bu şehirde.

Arena:

Batum’un en büyük ama bizce en vasat diskosu. İçerideki ortamı görüp bir şeyler içmek için girebilirsiniz. Ama sakın oradan kız çıkarmaya çalışmayın.

Star Disco:

Star disco, Batum’daki onlarca disko içinde en iyisi diyebilirim. Mutlaka gidilmesi gerekiyor. Türk olduğunuz için içeri sorunsuz bir şekilde girebiliyorsunuz. İçeride eğlence çok iyi. Çok sayıda Gürcü ve Kırgız, Özbek güzel kız çalışıyor. Gözler sizin üzerinizde oluyor. Mutlaka gidin.

One minute:

Bu disconun sahibi Türk. Bu yüzden Türklere iyi davranılıyor. Burası da gayet iyi. Tavsiye ederim.Eğer Batum’a gidecekseniz ya One minute ya da Star Disco’ya gitmenizi tavsiye edebiliriz.

Batum’a Nasıl Gidilir?

Hopa üzerinden gidecekler için Gümrük işlemleri için harcanan süre haricinde Sarp sınır kapısından ulaşım mesafesi yalnızca 20 km. Sarp’tan da Batum merkez 20 km daha uzaklıkta. Günübirlik geçişler için pasaport veya kimlik yeterli, karşılıklı olarak yapılan anlaşma gereği de vize aranmıyor. THY’nin Hopa bağlantılı Batum Havaalimanı’na direkt ucuşları ise  bir diğer ulaşım şekli, kendi aracınız ile Gürcistan’a giderseniz, deponuzu fazla doldurmayın, çünkü bu ülkede benzin çok ucuz.

NOT: Dönüşte, Dutty Free bölümünden alışveriş yapabilmeniz için, Gürcistan’da, en az 3 gün bulunmanız gerekiyor, yani kalış sürenize göre alışveriş imkanı var.